Veertig maanden

Tien oktober jl. was het 3 jaar en 4 maanden geleden, dat we definitief naar Frankrijk zijn vertrokken, 40 maanden geleden dus en dat vond ik een mooi moment voor een terugblik: wat is er in die tijd hier allemaal gebeurd, hoe bevalt het leven hier, wat missen we en welke problemen speel(d)en er.

Vandaag is het 6 november. De hele middag zwetend in de zon bezig geweest een stuk tuin winterklaar te maken. Een stuk tuin, dat een jaar geleden nog ver in de rimboe lag. Ik heb het schrijven van dit stukje 4 weken weten uit te stellen en dat is niet alleen typerend voor mij, maar voor het hele leven hier. We zitten hemelsbreed zo'n 15 kilometer van Spanje vandaan, het land waar ze het uitstellen uitgevonden hebben (manana).

Dat is ook hetgene wat ons hier zo bevalt: dat tijd relatief is. Wat vandaag kan, kan morgen ook. Op mijn lijf geschreven! Het heeft ook wel z'n nadelen, maar daar wen je aan. Onder andere is de verbouwing van ons huis indertijd 2 maanden uitgesteld. Niet in 1 keer, maar zo'n beetje per dag. Dus elke dag denk je, nu komen ze, maar nee hoor, weer een telefoontje, dat het iets later wordt. Als ze dan eenmaal begonnen zijn gaan ze ook door. Geen regen of sneeuw houdt ze tegen.

Als je hier vraagt hoe lang iets gaat duren, krijg je meestal te horen: quinze jours oftewel 14 dagen. Dat kan in praktijk betekenen tussen de 5 dagen en 3 maanden en dan zegt men er ook nog bij: normalement. Dus nog een slag om de arm. Als je dat eenmaal weet kan je daar rekening mee houden. Klagen, dat iets te lang duurt werkt trouwens averechts. Wij Nederlanders hebben gauw de neiging dan uit te varen. Als je iets gedaan wilt krijgen, verlies dan nooit je geduld en goede manieren, want dan kan het nog wel eens flink uitlopen.

Via de satelliet ontvangen wij de nederlandse televisie en zien wel eens die series over Engelse stellen, die zich in het buitenland gaan vestigen en daar het ene probleem na het andere tegenkomen. “Het Roer om” en dergelijke. Tranen met tuiten. Maar deze mensen zijn vaak toch wel erg naïef. Spreken over het algemeen de taal van het betreffende land niet, lopen blind achter een makelaar aan en verdiepen zich nauwelijks in de plaatselijke regels. Wat ons betreft geen griezelverhalen, niet omdat wij zo slim zijn, maar met wat gezond verstand - en als ik eerlijk ben ook wat geluk - hebben wij weinig tegenslag gekend, ondanks dat Frankrijk een doolhof van regels heeft, waar dan tegenwoordig ook nog eens de Europese regels bovenop komen.

We kunnen nu zeggen, dat het huis in zeer goede staat is, dat de ligging uitstekend is (zuidhelling, aan wandelpaden, goede hoogte) en dat het (micro)klimaat fantastisch is. Veel zon, zelden wind, s'winters niet te koud en s'zomers niet te heet. Van november tot april hebben we weliswaar regelmatig sneeuw, soms vrij veel, maar omdat onze toegangsweg van de gemeente is komt de sneeuwschuiver binnen een dag de weg weer berijdbaar maken. En het voordeel van regelmatig sneeuw is dat je vaak sneeuwschoenwandelingen kan maken en sleetje rijden. Bovendien kan je vanuit hier binnen drie kwartier op de skipiste staan voor zowel Alpineski als voor langlaufen.
Een van de dingen waar we veel aandacht aan hebben besteed is de verwarming van het huis. Overal is centrale verwarming, via een complex systeem aangedreven door zonne-energie, hout en gas. s'Zomers verzorgen onze zonnepanelen (oppervlakte 20 vierkante meter) zelfs de hele warmwatervoorziening.

Aan hout is op ons terrein (2 ha. groot) ook geen gebrek. Gelukkig hoef je in de Ariège geen kapvergunning te hebben. Trouwens de grond is zo vruchtbaar, dat elke eikel die valt een boom wordt, dus is het ook nuttig te kappen om te voorkomen dat het bos te dicht begroeid raakt. Bijvoorbeeld een acacia groeit wel 2 meter per jaar en daar staan er erg veel van. Voor de veiligheid is het ook belangrijk de bomen te kappen die te dicht bij het huis staan en om uitzicht te krijgen zijn er ook diverse bomen geveld. Voor een goed doel, want onze houtkachel lust er wel pap van evenals de open haard in de eetkamer.
Meter voor meter hebben we ook een groot stuk grond voor het huis ontgonnen en daar een moestuin aangelegd. Dankzij de vruchtbare grond en de groene vingers van Till zijn we een groot deel van het jaar selfsupporting wat groente en kruiden betreft. Zelfs kiwi's, druiven, aubergines en artisjokken verbouwen we zelf. Till heeft zich bekwaamd in het jam maken en andere conserveermethodes, zoals gelei, sappen, zongedroogde tomaten, pesto, chutneys en vruchten op sap bereiden. We maken hier dankbaar gebruik van voor de ontbijten en het avondeten van de gasten. Ook haar zelfgebakken brood wordt zeer gewaardeerd.

Mei 2003 ging de Chambres d'hôtes open en sindsdien hebben we vele gasten ontvangen. In het begin voornamelijk Nederlanders, via ons restaurantverleden, sommigen zijn al drie keer geweest, maar nu ook veel Fransen en wat andere nationaliteiten, zoals een bejaard echtpaar uit Wales (70 en 71 jaar oud), die op de fiets de Pyreneeën doorkruisten, een Belgische vader en zoon op een Honda Goldwing met aanhangwagen (wij zitten aan een onverharde weg) en een Australische fietser, die in zijn eentje alle Tour de France-cols in heel Frankrijk befietste.

In dit land is het belangrijk om als toeristisch bedrijf ergens bij te horen, het zogenaamde gelabeliseerd te zijn. Daartoe hebben wij ons aangesloten bij de organisatie Clévacances, waarvan wij drie sleuteltjes (op max. 4) toegekend kregen. Dat is een kwalificatie zoals Michelin sterren hanteert. (zie website www.clevacances.com). Daarnaast zijn we per januari 2005 standplaats voor de Pyreneeën van Koning Aap Reizen geworden. (zie www.koningaap.nl). Een andere site waar we vermeld staan is www.bestchambresdhotes.com, een heel leuke Belgisch-Nederlandse website met adressen van Nederlandse en Belgische logeeradressen in Frankrijk. Bij de boekhandel liggen ook gidsjes, die door hen uitgebracht zijn. Erg de moeite waard.

Wat het leven hier zo mooi maakt is de ruimte, de rust, het klimaat en de bergen. Zowel in ons dal als in het hooggebergte (tot 3150 m) liggen honderden kilometers wandelpad. Hoe lang zal ik er over doen dat alles te lopen en alle bereikbare toppen te beklimmen? Door onze onderhand grote ervaring op het gebied van bergwandelen en dankzij de aanwezigheid van een grote voorraad topografische kaarten en gidsjes, die ter gebruik van de gasten aanwezig zijn, kunnen we iedereen van goede adviezen voorzien. Daar de meeste gidsjes in het Frans geschreven zijn, heb ik een aantal van de mooiste door mij gelopen tochten in het Nederlands beschreven. Die staan ter beschikking. Verder zijn er folders van alle attracties in de omgeving, zoals van de wereldvermaarde grotten van Niaux, het prehistorisch park, het roofvogelhuis, de talkmijnen en vele andere. Ook per auto of motor zijn prachtige tochten te maken onder andere over de bekende Tour de France-cols, zoals de Col de Port en de Palhaires.

Wat wel een aparte ervaring is om aan het eind van een weg te wonen. Er komt nooit een auto “voorbij”. Al het verkeer is bestemd voor ons. Toen wij begin 2005 weer even in Nederland waren was dat weer wennen. Het maakt ons wel erg nieuwsgierig, want bij elk geluid van een moter spitsen we de oren. Wie zal dat zijn. Nu we sinds een jaar buren hebben moeten we dat gevoel delen.

Het is op het platteland belangrijk om leuke buren te hebben en daar hebben we ook geluk mee gehad. Er vindt veel ruilverkeer plaats van zaden, plantjes, technische kennis en natuurlijk de spreekwoordelijke kopjes suiker. Als de buurvrouw boven ons - ze woont op bijna een kilometer afstand, maar was altijd onze naaste buur - op vakantie gaat moeten wij op de goudvissen passen. In haar grote terreinwagen komt ze dan in kamerjas met de vissenkom naast haar op de voorbank ons weggetje af om de vissen af te leveren. Ze is 78. Het is toch opvallend hoe vitaal de mensen hier zijn. Honderdvijftig jaar geleden was Saurat een welvarend dorp met bijna 7000 inwoners en veel mijnbouw en kleine industrietjes. Nu wonen er nog 650 mensen, de meesten bejaard. Zoals veel gebeurde op het franse platteland zijn de meeste jongeren naar de steden getrokken. Veel mensen van in de tachtig werken nog op het land en daar het terrein hier bepaald niet vlak is, heb ik nog geen rollator gezien. Wij ontmoetten een man van 80, die op de berg woonde en twee keer per week afdaalde, op zijn pantoffels, om boodschappen te doen bij de kruidenier in het dorp om daarna weer 500 meter steil omhoog te klimmen naar huis. Indrukwekkend!

Als je van de stad naar het platteland verhuist verandert zowiezo je leven. Hier niet even naar de bioscoop of het theater, voor een goed restaurant moet je kilometers rijden en het caféleven is niet bepaald spectaculair. Maar hier leer je te genieten van de kleine dingen: De eerste bloemetjes in het voorjaar, de fantastische sterrenhemel, s'winters de maagdelijke sneeuw. Als het dan ook nog volle maan is kan je een boek lezen, zo licht is het. De verrassingen van de tuin, alles wat zichzelf uitzaait, de eerste druiven aan de plant, de herfsttijloos in het najaar, die het landschap lila kleurt. Zo kan ik nog wel even doorgaan met de zonsondergangen op de Col de Port en de panorama's vanaf een mooie Pyreneeëntop, maar dat zou te saai worden, want het zijn maar kleine persoonlijke geneugten.

En wat missen we hier. Eerlijk gezegd niet zo veel. Een portie bitterballen bij een biertje in de namiddag op een terrasje, Een paar favoriete Haarlemse restaurants, onze oude vrienden, maar die komen ook regelmatig hier naartoe, en heel af en toe de zeelucht, al is het maar 2 uur rijden van hier naar de Middellandse Zee. Maar dat is toch anders...

Een paradijs bestaat niet, dus hier heb je ook je problemen en probleempjes. Zo zitten we verwikkeld in een rechtszaak met degene die de zonnepanelen en de hele verwarmingsinstallatie heeft aangelegd, een hier wonende Duitser. De Franse justitie heeft weinig haast, want na anderhalf jaar was de uitspraak, dat de rechter nog even 8 maanden moest nadenken! En dit is dan een eenvoudige zaak...

Als je naar een ander land verhuist betekent dat, dat er veel zaken moeten veranderen: een Franse autoverzekering, dus een Frans nummerbord. Hoe zit het met de no-claim, de ziektekosten- en andere verzekeringen, de bankzaken, de belastingen in beide landen. In het begin is dat een hele uitzoekerij en dan blijkt EUROPA een relatief begrip te zijn. Maar met veel geduld kom je er wel uit.

Voorlopig gaan we door om van Bourgaille iets te maken, dat een paradijs benadert.

Ron Lezer

Oktober 2005